ഏകാദശി

ഓരോ ചാന്ദ്രപക്ഷത്തിലെയും പതിനൊന്നാം ദിവസമാണ് ഏകാദശി; അതിനാൽ മാസത്തിൽ രണ്ടുതവണ വരുന്നു. വിഷ്ണുഭക്തർ ആവർത്തിച്ച് അനുഷ്ഠിക്കുന്ന പ്രധാന വ്രതങ്ങളിലൊന്നാണിത്. ഒരു വർഷത്തിൽ സാധാരണയായി ഇരുപത്തിനാലോളം ഏകാദശികളുണ്ടാകും; ഓരോന്നിനും പ്രത്യേകം പേരും കഥാപാരമ്പര്യവുമുണ്ട്.

പ്രാധാന്യം

മനസ്സിനെ ദൈവചിന്തയിലേക്കു തിരിക്കാൻ അനുകൂലമായ ദിവസമായി ഏകാദശിയെ പരമ്പരാഗതമായി കണക്കാക്കുന്നു. അന്ന് ധാന്യങ്ങളും പയറുവർഗങ്ങളും ഒഴിവാക്കിയുള്ള ഉപവാസം ശരീരമനസ്സുകളുടെ ശുദ്ധിക്കും വിഷ്ണുകൃപയ്ക്കും സഹായകമാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. നിർജല, ദേവശയനി, പ്രബോധിനി എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ ചില ഏകാദശികൾ സ്വതന്ത്ര ഉത്സവങ്ങളായും ആചരിക്കുന്നു.

ഏകാദശി വ്രതവും പൂജാക്രമവും

ഭക്തർ അരി, മറ്റു ധാന്യങ്ങൾ, പയറുവർഗങ്ങൾ എന്നിവ ഒഴിവാക്കുന്നു; ചിലർ പൂർണ്ണോപവാസമോ ജലപാനമില്ലാത്ത ഉപവാസമോ അനുഷ്ഠിക്കും. വിഷ്ണുപൂജയും ജാഗരണവും നടത്തി പിറ്റേന്ന് ദ്വാദശിയിലെ നിർദ്ദിഷ്ട പാരണസമയത്ത് വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കുന്നു. കുട്ടികൾ, ഗർഭിണികൾ, മുതിർന്നവർ, രോഗമുള്ളവർ, മരുന്ന് കഴിക്കുന്നവർ എന്നിവർ ആരോഗ്യാവശ്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ലഘുരൂപം തിരഞ്ഞെടുക്കുകയോ ഉപവാസം ഒഴിവാക്കുകയോ വേണം; ആവശ്യമായ വെള്ളം, ഭക്ഷണം, മരുന്ന് എന്നിവ വൈകിക്കരുത്, സംശയമുണ്ടെങ്കിൽ യോഗ്യതയുള്ള ആരോഗ്യവിദഗ്ധന്റെ ഉപദേശം തേടണം.

പതിവുചോദ്യങ്ങൾ